جمعه ۱۰ آذر ۱۳۹۶ - ۱۳:۱۳

رئیس اداره کنترل ایدز وزارت بهداشت در گفتگو با سلامت آنلاین:

۶۰ درصد مبتلایان به ایدز از بیماری خود بی‌خبرند

زنان ایدز

سلامت آنلاین- بیماری ایدز، حاصل تکثیر ویروسی به نام HIV در بدن میزبان است. این بیماری باعث تخریب سیستم ایمنی بدن می‌شود که خود زمینه‌ساز بروز عفونت‌هایی است که بدن یک فرد سالم عموماً قادر به مبارزه با آنهاست، اما در نهایت پیشرفت همین عفونت‌ها منجر به مرگ بیمار می‌ شود. نکته قابل تامل اینجاست که به گفته رئیس اداره کنترل ایدز وزارت بهداشت،  ۶۰ درصد مبتلایان به ایدز در ایران از بیماری خود بی‌خبرند.

به گزارش سلامت آنلاین، بیماری ایدز، قابل پیشگیری است و با رعایت مراقبت‌های بهداشتی می‌توان از آن مصون ماند. در سال ۱۹۹۶ میلادی سازمان ملل متحد، ایدز را نه تنها به عنوان یک مشکل سلامتی مورد توجه قرار داد، بلکه آن را یک مسئله بر سر راه پیشرفت بشری برشمرد. بیش از ۹۰ درصد موارد ابتلا مربوط به کشورهای جهان سوم و در حال توسعه است. ایدز در حال حاضر یکی از پنج عامل مهم مرگ و میر بشر است.

آخرین آماری که سازمان جهانی بهداشت از تعداد بیماران ایدز در دنیا ارائه داده حاکی از آن است که نحوه مقابله با این بیماری به‌ویژه در قاره آفریقا چندان رضایت‌بخش نیست. وضعیت برخی از کشورهای دنیا بسیار وخیم است به طوری که یک چهارم جمعیت کشورهای آفریقایی بوتسوانا و لسوتو به ایدز دچار هستند. در ایران نیز بر اساس این آمار حدود ۱۰۰ هزار نفر حامل ویروس HIV هستند؛ هر چند آمار خیلی دقیقی در این مورد در ایران وجود ندارد.

دکتر پروین افسر کازرونی، رئیس اداره کنترل ایدز و بیماری‌های آمیزشی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی است که به بهانه روز جهانی ایدز، پاسخ‌گوی سوالات سلامت آنلاین در خصوص آخرین وضعیت بیماری‌ ایدز در ایران است؛ بیماری که در کشور ما پوست انداخته و آمار ابتلای زنان به این بیماری، مدام در حال افزایش است.

آخرین آمار مبتلایان به بیماری ایدز در ایران چند نفر است و چند درصد از آنها نسبت به بیمار بودن خود آگاهی دارند؟

تا اول تیر ماه امسال ۳۶ هزار و ۳۹ مورد تشخیص بیمار داشتیم که ۹۷۶۴ مورد آن فوت شده است. یعنی تقریبا ۲۶ هزار و ۴۶۴ مورد زنده مبتلا داریم که البته این رقم نیز کل موارد مبتلا نیست. کمااینکه تخمین افراد مبتلا به ایدز در جامعه ما ۶۶ هزار و ۳۵۹ نفر است. بنابراین الان فقط ۴۰ درصد مبتلایان ما وضعیت خود را می‌دانند و ۶۰ درصد آنها نسبت به ابتلای خود آگاهی ندارند.

به نظر شما، مهم‌ترین نیاز این بیماران چیست؟

انگی که نسبت به این بیماری وجود دارد، یکی از مهم ترین معضلات و مشکلات بیماران است. این انگ و ترس منجربه این می‌شود که افرادی که در معرض ابتلا قرار گرفته‌اند، به راحتی برای تشخیص مراجعه نکنند.

به گفته شما ۶۰ درصد بیماران مبتلا به ایدز از بیماری خود بی‌خبرند. این ناآگاهی از کجا نشات می گیرد؟

به دلیل اینکه آگاهی آنها نسبت به این بیماری پایین است. همچنین به دلیل انگ و برچسبی که درجامعه وجود دارد و از ترس طرد شدن، نگران این هستند که اگر مراجعه کنند و بیماری آنها تشخیص داده شود، مسائل و مشکلاتی برای آنها به وجود بیاید.

طبق تعهد بین‌المللی باید تا سال ۲۰۲۰ بیش از ۹۰ درصد مبتلایان از وضعیت خود آگاهی داشته باشند، اما الان ۶۰ درصد مبتلایان ما خبر ندارند. این یکی از نیازهایی است که باید به آن پرداخته شود و همه در بحث اطلاع‌رسانی آن به ما کمک کنند. اطلاع‌رسانی راجع‌به اینکه ایدز یک بیماری عفونی مزمن است و در صورتی که زود تشخیص داده شود و تحت مراقبت و درمان قرار گیرد، فرد می‌تواند یک عمر معمولی داشته باشد. درمان باعث می‌شود که ویروس در بدن فرد کاهش پیدا کند، تا جایی که دیگر قابلیت انتقال و عفونت‌زایی نداشته باشد.

وزارت بهداشت چه خدماتی را به این بیماران ارائه می‌دهد؟

مراکزی وجود دارند که خدمات مشاوره و تست HIV به صورت رایگان انجام می‌دهند. این مراکز که زیرمجموعه وزارت بهداشت و همچنین سازمان بهزیستی فعالیت می‌کنند، طبق پروتکل وزارت بهداشت توانمند شدند و در نهایت رازداری و محرمانگی خدمات تست و مشاوره و ازمایش و در صورت ابتلا مراقبت و درمان را ارائه می‌دهند. درواقع بخش مراقبت و درمان آن بیشتر به وزارت بهداشت مربوط می‌شود. موضوع تشخیص ایدز خیلی مشکل است و بنابراین ما از همه می‌خواهیم که در این مسیر به ما کمک کنند.

مثلا چه کسانی؟

سازمان‌های مردم نهاد، رسانه‌ها، صدا و سیما و بخش‌های مختلف دیگر می توانند در این مسیر به ما کمک کنند. سایت اطلاع‌رسانیwww.hiv-sti.ir نیز موجود است که آدرس مراکز مختلف مراقبت و درمان در آن ذکر شده است.

 آیا همه افرادی که بیماری آنها تشخیص داده شده است، تحت مراقبت و درمان هستند؟

خیر. تنها ۱۲ هزار و ۲۳۵ نفر فعالانه به مراکز مشاوره ما مراجعه می‌کنند. متاسفانه قریب به نیمی از مبتلایان مراجعه نمی‌کنند. چراکه نمی‌دانند خدمات توسط افراد توانمند و ماهر با همان ویژگی‌های رازداری و محرمانگی ارائه می‌شود. از طرف دیگر خود افرادی که تحت مراقبت و درمان هستند، گروه‌هایی هستند که از نظر وضعیت اقتصادی اجتماعی وضعیت مناسبی ندارند. مثلا خانمی است که همسر او به دلیل این بیماری فوت کرده و الان مسائل و مشکلات اقتصادی دارد. یا فردی است که اعتیاد تزریقی داشته و مبتلا شده و الان کنترل اعتیاد و بحث شغل و حرفه او حل نشده است. حمایت‌های اجتماعی و روانی، یکی دیگر از مهم ترین نیازهای مبتلایان است که لازم است در این زمینه اقداماتی انجام شود. زنان و کودکان مبتلا جزو گروه‌هایی هستند که لازم است از آنها حمایت‌های ویژه صورت گیرد.

وضعیت درمان ایدز در ایران را چطور ارزیابی می کنید؟

الان قریب به ۱۰ هزار مورد از مبتلایان ما تحت درمان هستند و دارو دارند. این داروها به شکل رایگان در اختیار آنها قرار می‌گیرد و دولت آنها را تامین می‌کند. تعداد معدودی از آنها توسط شرکت‌های داخلی تولید اما داروی اصلی از خارج از کشور تهیه می‌شود و خرید آن از سوی دولت صورت می‌گیرد. دولت متعهد است که این درمان را رایگان انجام ‌دهد. قبلا وقتی فرد مبتلا وارد مرحله پیشرفته بیماری می‌شد، مصرف دارو را آغاز می‌کرد اما الان به دلیل اثر بخشی دارو، درمان به محض تشخیص بیماری شروع می‌شود. برای اینکه فرد زندگی معمول‌تری داشته باشد و ویروس در بدن او زودتر مهار شود تا به دیگران عفونت را منتقل نکند، دولت به جد ساختارها را در زمینه تامین دارو مهیا می‌کند.

 دولت این برنامه را به شکل ساختارمند پیش می‌برد. آنچه که ما نیاز به کمک و حمایت داریم، بیشتر در بحث‌های آگاهی، کاهش انگ، حمایت‌های روحی و روانی و اجتماعی نسبت به این موضوع است. همچنین نیازمند کمک سازمان‌های مردم نهاد  تشکل‌ّهای مردمی هستیم که ارتباط بیشتری با گروه‌ها و جمعیت‌های در معرض ابتلا دارند تا افراد را ترغیب به مراجعه و آزمایش کنند.(سلامت آنلاین/ محسن طاهرمیرزایی)