سه‌شنبه ۲۹ تیر ۱۳۹۵ - ۱۳:۱۵

سلامت آنلاین گزارش می دهد

توسعه اورژانس هوایی؛ اکسیژن نظام سلامت

بالگرد اورژانس هوایی

سلامت آنلاین– توسعه و ارتقای کمی و کیفی ناوگان آمبولانس هوایی، همچنان یکی از اولویت های راهبردی نظام سلامت کشور است که نیاز به توسعه دارد. چندی پیش نیز وزیر بهداشت در این مورد اظهار نظر صریحی داشت و تاکید کرد که برای ارتقای خدمات بهداشتی و درمانی به ویژه در سوانح و بلایا باید از خدمات اورژانس هوایی استفاده کنیم، چرا که جان انسان ها ارزش دارد، پس ضروری است شرایط لازم برای رسیدگی سریع به مصدومان در وضعیت اضطراری فراهم شود.

به گزارش سلامت آنلاین، بکارگیری ناوگان امداد هوایی با توجه به مساحت، پراکندگی جمعیت و تنوع حوادث در شهرها، مناطق حاشیه ای و نقاط دور افتاده کشور امری حیاتی است و از جهاتی به ارتقای احساس ایمنی و سلامت در جامعه کمک می کند. در سند جامع مدیریت اورژانس کشور نیز این موضوع پیش بینی شده و همه دستگاه­ ها و سازمان های بکارگیرنده بالگرد را مکلف به همکاری با نظام سلامت از طریق فروش خدمت در مواقع لزوم یا اضطرار کرده است.

هم اینک ارتش جمهوری اسلامی ایران، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، وزارت نیرو، وزارت نفت و جمعیت هلال احمر، تنها کاربران حرفه ای بالگرد محسوب می شوند که علاوه بر نیازهای درون سازمانی به نیازهای برون سازمانی دیگر دستگاه ها از جمله در حوزه بهداشت و درمان پاسخ می دهند، با این حال هیچ یک از آنها بالگردهای مورد نیاز امداد هوایی را در اختیار ندارند و در مواردی به دلیل فرسودگی یا محدودیت های عملیاتی خود دچار سانحه می شوند.  

برآورد کارشناسان گویای این نکته است که برای پوشش صد در صدی امداد هوایی می بایست ۴۰ تا ۵۰ فروند بالگرد در حداقل ۴۴ نقطه کشور مستقر شوند تا بتوانند هر یک ۱۰۰ تا ۱۵۰ کیلومتر مربع از مساحت کشور را پوشش دهند.

دکتر امین صابری نیا، رئیس مرکز مدیریت حوادث و فوریت‌های پزشکی کشور چندی پیش در گفتگو با ایسنا از وضعیت ناوگان امداد هوایی انتقاد کرده و تاکید کرده بود: «استفاده از بالگردهای نیروهای مسلح برای ارائه خدمات اورژانس هوایی مانند مسکنی می ماند که ممکن است هر لحظه از دست برود.»

به عقیده این مقام مسئول، موافقت ها و برنامه ریزی هایی برای استفاده از بالگردهای نیروهای مسلح در جهت ارائه پوشش های امداد هوایی به ویژه در جاده ها صورت گرفته و این خدمات برابر تفاهم نامه ها انجام می شود. با این حال کشور در زمینه امداد هوایی با محدودیت ها و چالش های جدی مواجه است که می بایست با خرید بالگردهای جدید و مناسب برطرف شود.

 

مشکل خرید بالگردها پابرجاست

نظام سلامت همچنان تشنه تامین و بکارگیری بالگردهای تخصصی اورژانس هوایی است، زیرا با ورود آنها سرعت، کیفیت و دقت خدمات بهداشتی و درمانی به ویژه در وضعیت های بحرانی و اضطراری افزایش می یابد.

برخی منتقدان نیز بر این باورند که دولت می توانست بخشی از قراردادهای خرید هواپیمای مسافربری را به بالگردهای امدادی تغییر دهد تا به این وسیله زمینه روزآمدسازی و بهبود این ناوگان سالخورده فراهم شود.

مجتبی یزدان پناه، صاحب نظر صنعت هوایی در گفتگو با خبرنگار سلامت آنلاین با بیان این مطلب اظهار می کند: «پیش از شکل گیری تحریم های همه جانبه علیه کشورمان مذاکرات اولیه با برخی شرکت های خارجی در اروپا و آسیا برای تامین بالگردهای مورد نیاز امدادی و زیربنایی انجام شده بود، ولی با افزایش دامنه تحریم ها در سال های ۸۹ و ۹۰ این مسیر تغییر کرد؛ این شرکت ها که در زمینه تولید، فروش و تجهیز بالگردهای تخصصی امداد و نجات فعالیت می کردند از دولت و مجلس آمریکا اخطاریه همکاری با ایران دریافت کردند. این محدودیت باعث شد خرید کیت های مخصوص پزشکی هوایی از شرکت های روسی و کره ای نیز با مشکلاتی مواجه شود.»

این کارشناس هوایی به تلفات سنگین حوادث جاده ای کشور اشاره کرده و می گوید: «بنابر آمارهای رسمی روزانه ۴۵ نفر و سالیانه بیش از ۱۲ هزار نفر در سوانح جاده ای کشته می شوند. از این رو بکارگیری بالگردهای امداد می تواند سریع ترین پاسخ را به حوادث جاده ای و سپس بلایا و سوانح بدهد. با توجه به فراوانی نقاط حادثه خیز در محورهای مواصلاتی، ایجاد و توسعه پایگاه های اورژانس هوایی در کنار ناوگان زمینی امری غیرقابل اجتناب است و از تلفات انسانی به ویژه در مورد مصدومان ضایعه مغزی و نخاعی می کاهد.»

 

ثانیه هایی که از دست می رود

دکترایرج حریرچی، قائم مقام وزیر بهداشت پیش از این به خبرنگاران اعلام کرده بود که ارائه خدمات فوریت‌های پزشکی به آسیب دیدگان در حوادث جاده‌ای و بلایای طبیعی بسیار اهمیت دارد و از این رو مسئولان باید در تأمین و تهیه امکانات مورد نیاز تلاش و همکاری جدی‌تری داشته باشند. به گفته این مقام مسئول، امداد هوایی در کل کشور با کمبودهای جدی مواجه است و تا رفع موانع به ناچار باید از بالگردهای نظامی استفاده شود.

از دست دادن زمان برای تامین بالگردها، هزینه های غیرقابل بازگشتی دارد و همچنان منحنی تلفات ناشی از سوانح و حوادث را در وضعیت صعودی قرار می دهد.

 

 مقایسه ظرفیت های اورژانس هوایی در ایران و جهان

برابر آمارهای رسمی، ایران در حوزه اورژانس هوایی ۱۴ فروند بالگرد عملیاتی دارد که عمدتا به صورت استیجاری یا خرید خدمت از نیروهای مسلح بکارگرفته شدند و اغلب در سوانح جاده ای و حوادث بزرگ حاضر می شوند. این بالگردها به دلیل نوع کاربری، رده پروازی، امکانات محدود و عمر عملیاتی زیاد در شرایط مطلوبی برای ارائه خدمات اورژانس هوایی قرار ندارند، با این حال نیروهای فنی و پروازی آنها را سرپا و قابل پرواز نگه داشته اند.

در این بین هلال احمر جمهوری اسلامی ایران با استفاده از ۱۷ فروند بالگرد سنگین و متوسط در صحنه های امدادی و پشتیبانی کشور ظاهر می شود، هر چند که در بعضی موارد با محدودیت های فنی مواجه است.  

شرکت خدمات بالگردی ایران نیز پس از نیروهای مسلح، ناوگان بزرگ و مجهزی دارد و با ۲۵ فروند خدمات ترابری مناسبی بر روی آب و خشکی ارائه می دهد که عمدتا برای پشتیبانی از مناطق و سکوهای نفت خیز جنوب کشور است.

کمی آن سوتر از مرزهای ایران،  اورژانس هوایی، اوضاع متفاوتی دارد و هر روز بر ظرفیت ها و قابلیت های آن افزوده می شود که در ادامه به چند نمونه از آنها اشاره می کنیم.

 

 ترکیه

این کشور از سال ۲۰۰۳ برنامه ارتقای خدمات اورژانس هوایی را در دستور کار قرار داد و از آن زمان نسبت به خرید بالگردهای تخصصی اقدام کرد. در حال حاضر خدمات آمبولانس هوایی ترکیه به صورت خصوصی اما با نظارت و یارانه دولتی فعال است. این کشور علاوه بر ناوگان قدیمی خود از ۱۷ فروند بالگرد ویژه اورژانس مدل «ایرباس۱۳۵» استفاده می کند.

 

 حوزه خلیج فارس

تنوع ناوگان اورژانس هوایی در کشورهای حاشیه خلیج فارس، چشمگیر است و طیف گسترده ای از هواپیماها و بالگردها را شامل می شود. این ناوگان ۱۵۰ فروند بالگرد و هواپیما دارد و براساس اجازه نامه های ملی و بین المللی خدمات فوریتی، انتقال بیمار، جابجایی کادر پزشکی و پرستاری، توزیع دارو و تجهیزات را در تمام شرایط آب و هوایی به صورت ملی و برون مرزی انجام می دهند.

 

 عمان

آمبولانس هوایی در این کشور به صورت ملی و بین المللی اداره می شود و برای این منظور ۱۰ فروند بالگرد به پیشرفته ترین تجهیزات پزشکی مجهز شدند. مقامات بهداشتی عمان، بارها تاکید کرده اند که چون بالگردها سریع تر از هر وسیله نقلیه ای می توانند جان انسان ها به ویژه بیماران قلبی و تروما را نجات دهند و در هزینه های درمانی و پشتیبانی صرفه جویی کنند، بنابراین باید اعتبارات بیشتری برای تجهیز آمبولانس هوایی تخصیص یابد.

 

 ژاپن

واحد امداد هوایی ژاپن با بیش از ۴۰ سال سابقه در مناطق شهری، کوهستانی و جزایر انجام وظیفه می کند. این واحد شش زیر مجموعه شامل نجات، خدمات پزشکی، اطفای حریق، جابجایی اضطراری، جمع آوری اطلاعات و خدمات برون مرزی دارد. در واحد امداد هوایی این کشور ۸۰ فروند بالگرد هر کدام با چهار خدمه مستقر هستند.

 

 استرالیا

این کشور سال ۲۰۱۵ برترین ارائه کننده خدمات امداد هوایی در سه بخش امداد، نجات و مراقبت های پزشکی شد. استرالیا بیش از ۲۷ فروند بالگرد تخصصی دارد و تعدادی بالگرد سبک مجهز به کیت های پزشکی را هم به صورت پیمانکاری بکار گرفته است. (محمدجواد نعمتی / سلامت آنلاین)

نظرات

  • وحید ۱۳۹۵/۰۴/۲۹ - ۱۳:۲۱
    0 0
    خوشمان آمد

ارسال نظر

شما در حال ارسال پاسخ به نظر « » می‌باشید.